به گزارش روابط عمومی دانشکده بهداشت، دکتر احمد جنیدی جعفری؛ دانش آموخته دکترای تخصصی مهندسی بهداشت محیط نوشت: روز جهانی بهداشت محیط امسال با شعاری معنادار و راهبردی با عنوان «بهداشت محیط؛ همگام با علم برای حفاظت از جوامع» گرامی داشته می‌شود. این شعار، بیش از هر چیز بر یک واقعیت انکارناپذیر تأکید دارد: حفاظت از سلامت جامعه بدون صیانت از محیط زیست و بستر زندگی مردم، عملاً ناممکن است.

 

بهداشت محیط، در بسیاری از مواقع در سکوت و به دور از نگاه عمومی فعالیت می‌کند؛ اما حقیقت این است که بخش قابل‌توجهی از آنچه سلامت روزمره شهروندان را تضمین می‌کند، بر پایه همین تلاش‌های مستمر استوار است. پایش و تأمین آب سالم، کنترل کیفیت مواد غذایی، مدیریت هوشمند پسماند، پایش آلاینده‌های محیطی و فراهم‌سازی شرایط ایمن برای محیط‌های زندگی، تحصیل و کار، ستون‌های نامرئیِ سلامت عمومی هستند که بهداشت محیط آن‌ها را مدیریت می‌کند.

 

نقش بهداشت محیط در مدیریت بحران

اهمیت این مأموریت در شرایط بحران، دوچندان نمایان می‌شود. تجربه بحران‌های اخیر ثابت کرد که در کنار حفظ جان انسان‌ها و ارائه خدمات درمانی، پیشگیری از شکل‌گیری «بحران‌های ثانویه محیطی» ضرورتی حیاتی است. اختلال در تأمین آب شرب سالم، دفع غیربهداشتی فاضلاب، مواجهه با آلاینده‌های هوا و نفوذ عوامل بیماری‌زا در زنجیره غذایی می‌تواند سلامت جوامع را بیش از هر تهدید دیگری به مخاطره اندازد.

 

در چنین شرایطی، متخصصان و کارشناسان بهداشت محیط در صف مقدم نظام سلامت قرار دارند؛ مسئولیتی که از پایش و شناسایی مخاطرات آغاز شده و تا کنترل و مدیریت پیامدهای محیطی بحران ادامه می‌یابد. این نقش نشان می‌دهد که بهداشت محیط صرفاً مجموعه‌ای از اقدامات نظارتی نیست، بلکه بخشی از ظرفیت پیشگیرانه «آمادگی، پاسخ و بهبود» در نظام سلامت برای حفاظت از جوامع است.

 

از شعار تا عمل؛ رسالت دانشگاه در پیوند دانش و اجرا

شعار امسال روز جهانی بهداشت محیط، تنها یک عنوان مناسبتی نیست؛ بلکه یادآور یک تکلیف حرفه‌ای است: «علم باید به تصمیم و تصمیم باید به اقدام برای حفاظت از سلامت مردم تبدیل شود». مخاطرات محیطی مرزهای جغرافیایی نمی‌شناسند و مواجهه مؤثر با آن‌ها نیازمند دانش به‌روز، پایش مستمر و همکاری‌های میان‌بخشی است.

 

در این میان، دانشگاه‌ها نقشی محوری بر عهده دارند. تربیت نیروی انسانی متخصص، تولید شواهد علمی دقیق و تبدیل یافته‌های پژوهشی به راهکارهای اجرایی، مهم‌ترین ابزارهای ارتقای سلامت محیط هستند. ما در مجموعه دانشگاه علوم پزشکی ایران، بر این باوریم که محیط سالم، زیربنای جامعه سالم است.

 

روز جهانی بهداشت محیط، فرصتی است برای قدردانی از تلاش‌های بی‌وقفه اساتید، کارشناسان، دانشجویان و کارکنانی که در این عرصه فعالیت می‌کنند. امید است با تکیه بر علم، همدلی و مسئولیت‌پذیری، برای ساختن محیط‌هایی سالم‌تر، ایمن‌تر و پایدارتر؛ از فضای آموزشی دانشگاه گرفته تا عمق جامعه، گام‌های استوارتری برداریم.